Uniwersytet Latający Znaku na trwałe wpisał się już w krajobraz kulturalny Krakowa. Wszystko wskazuje na to, że wkrótce zadomowi się także w innych miastach. Zainteresowanie wykładami i towarzyszącymi im dyskusjami sprawia, że sukcesywnie publikowane są w miesięczniku „Znak” zapisy kolejnych spotkań (wykłady ubiegłoroczne można znaleźć w numerach: 10/2002 i 2/2003). Sierpniowy numer wypełniają zatem wystąpienia Czesława Miłosza, ks. Grzegorza Rysia – historyka Kościoła oraz dwojga

filozofów: Czesława Porębskiego i Chantal Delsol z Francji.

Czesław Miłosz tym razem zaskoczył słuchaczy wykładem o swoich fascynacjach przyrodniczych. Okazuje się, że przyszły noblista dość późno odkrył w sobie powołanie poetyckie – w dzieciństwie sposobił się na… ornitologa. Część swych rozważań Poeta poświęcił Gombrowiczowi i jego filozofii bólu. Z kolei ks. Grzegorz Ryś nakreślił szeroką panoramę historyczną, która ma służyć odpowiedzi na pytanie, czy chrześcijaństwo

zmieniło świat. Ks. Ryś pokazuje blaski i cienie przeszłości Kościoła i przekonuje, że o sile chrześcijaństwa świadczą najlepiej nie gotyckie katedry, ale ci ludzie wiary, którzy dowodzili i dowodzą, iż miłość jest możliwa. Czesław Porębski zastanawia się, co to znaczy, że Europa jest wspólnotą, i pokazuje, jak rozładować napięcie między przywiązaniem do tego, co lokalne, i tego, co uniwersalne. Wreszcie – Chantal Delsol powraca do słynnej tezy Hannah Arendt o “banalności zła” i przypomina: granica między dobrem i złem nie przebiega między grupami etnicznymi czy ideologicznymi, ale przecina serce każdego człowieka.

W numerze znaleźć też można artykuł Bartłomieja Dobroczyńskiego i Magdaleny E. A. Zielińskiej o źródłach popularności psychoterapii spór Aleksandra Wittlina i Karola Życzkowskiego z Januarym Weinerem na temat kondycji polskiej nauki oraz stałe rubryki – Małgorzaty Łukasiewicz (tym razem esej o nocnej miłości do książek) i Piotra Kłodkowskiego (rozważania o misji podróżowania).

W numerze:

DIAGNOZY

Dyskretny urok psychoterapii?, s. 11

Bartłomiej Dobroczyński, Magdalena E. A. Zielińska: Przypadki angażowania się znanych psychologów w przedsięwzięcia bardzo dwuznaczne etycznie – jak choćby ,,firmowanie” reality shows typu Big Brother – zwiększają nieufność wobec psychoterapii oraz każą wątpić w czystość intencji przynajmniej niektórych jej promotorów.

TEMAT MIESIĄCA

Przyrodnik, s. 18

Czesław Miłosz: Jest w Dolinie Issy zanotowane zdarzenie, które naprawdę zaszło w 1922 roku. W Świętobrości, dwa kilometry od miejsca, gdzie się urodziłem, kiedy to Magdalena (w rzeczywistości nazywała się Barbarka) po samobójczej śmierci straszyła i pomogło tylko odkopanie jej grobu oraz przebicie ciała osinowym kołem. Ani mi do głowy wtedy nie przyszło podawać w wątpliwość skuteczność takich metod.

TEMATY I REFLEKSJE

Ekonomia badań naukowych, s. 98

Aleksander Wittlin i Karol Życzkowski: Pomimo przeprowadzonej w Polsce przez ostatnie trzynaście lat transformacji ustrojowej spora część polskiej nauki pozostała w charakterystycznym dla minionego okresu systemie swoistej “gospodarki ekstensywnej”. Produkuje względnie dużo niezbyt wartościowych publikacji, których później prawie nikt nie

cytuje.

ZDARZENIA

Wspomnienie o Janie Józefie Szczepańskim, s. 127

Józefa Hennelowa: Tacy jak Jan Józef Szczepański nie mogą być odsunięci w niebyt pod naporem nowości coraz bardziej krzykliwych i doraźnie efektownych. Zubożylibyśmy siebie samych – z krótkowzroczności, a może po prostu z głupoty?

Łukasz Tischner